دو نوع اصلی گیربکس وجود دارد که شامل گیربکس دوکلاچه تر یا خشک میشود، اما کدام یک از این دو نوع از نظر عملکرد بهتر است؟ در حال حاضر، در بازار ایران، خودروهایی با گیربکس اتوماتیک دوکلاچه در دسترس هستند و تعداد آنها به طور مداوم در حال افزایش است.
قبل از تصمیمگیری برای خرید، بسیاری از خریداران خودرو تحقیقات لازم را انجام داده و وضعیت قطعات خودرو را مورد بررسی قرار میدهند. نوع گیربکس اتوماتیک که روی خودرو نصب شده است، مورد دیگری است که باید هنگام خرید، پس از ارزیابی اینکه آیا گیربکس دستی است یا اتوماتیک، مد نظر قرار گیرد.
گیربکس دوکلاچه تر یا خشک چیست؟
دو نوع اصلی گیربکس دو کلاچه وجود دارد: یک دسته که از کلاچ خشک بهره میبرد و دسته دیگر که از کلاچ تر استفاده میکند. حال، در مقایسه، گیربکس دوکلاچه تر یا خشک کدام یک برتر است؟
منظور از کلاچ خشک چیست؟
طراحی کلاچ خشک به گونه ای است که به آن اجازه انتقال قدرت را از طریق اصطکاک بین دو سطح را می دهد. عملکرد این کلاچ در محیطی است که در معرض هوا قرار می گیرد و به محیط کاملاً بسته و عایق نیاز ندارد.
بیشتر بخوانید
مزایای کلاچ خشک
- کاهش وزن: یکی از نکات مثبت اصلی گیربکس دو کلاچه خشک، کاهش وزن کلی سیستم است. به دلیل عدم نیاز به روغن یا مایعات دیگر برای عملکرد کلاچ ها، این نوع گیربکس وزن خودرو را کاهش میدهد. کاهش وزن به بهبود کارایی و بهره وری سواری، مصرف بهینهتر سوخت و کاهش انتشار گازهای CO2 منجر میشود.
- کارایی بالا: استفاده از گیربکس دوکلاچه تر یا خشک به علت ویژگی مقاومت در برابر اصطکاک و سایش، موجب افزایش کارایی گیربکس میگردد. کلاچ های خشک بهترین عملکرد را در انتقال قدرت از موتور به گیربکس و در نهایت به چرخ ها ارائه میدهند.
- قابلیت انتقال بالا: کاهش اصطکاک در کلاچ های خشک به گیربکس این امکان را می دهد که توانایی انتقال قدرت بیشتری داشته باشد. این ویژگی به ویژه در شرایطی که نیاز به تسریع سریع و کارایی بالا وجود دارد، اهمیت خاصی دارد.
- کاهش هزینه ها: کلاچ های خشک به خاطر عدم نیاز به تعویض مکرر روغن و سایر مایعات، هزینه های نگهداری و تعمیر را کاهش می دهند. این موضوع باعث میشود که بهره وری و عمر مفید گیربکس اقتصادی تر گردد.
- کارکرد نیمه هوشمند: در بین گیربکس دوکلاچه تر یا خشک، گیربکس های خشک دلیل طراحی دو کلاچه ای خود، امکان کنترل نیمه هوشمند را فراهم میآورد. این گیربکس به طور خودکار تغییر دنده را انجام میدهد، اما همچنین به راننده این اجازه را میدهد که با استفاده از دنده های دستی، کنترل بیشتری داشته باشد.
معایب کلاچ خشک
در بین گیربکس دوکلاچه تر یا خشک، معایب کلاچ خشک ممکن است برای فردی دانستن آن مهم باشد. در ادامه به بررسی معایب ان می پردازیم.
- مستعد افزایش دما در شرایط دشوار: به خاطر اصطکاک شدید صفحات کلاچ و نبود سیستم خنککننده روغنی، در ترافیک سنگین یا رانندگی سخت، ممکن است دمای گیربکس بالا رفته و کارایی آن کاهش یابد.
- عمر کوتاه تر: به علت اصطکاک بیشتر بین صفحات کلاچ و نبود روغن برای روانسازی، معمولاً طول عمر اجزای گیربکس دوکلاچه خشک کمتر است.
- صدای بیشتر: به خاطر نبود روغن برای روانکاری، صدای کارکرد گیربکس دوکلاچه خشک ممکن است بیشتر از نوع تر باشد.
- نامناسب برای گشتاورهای بالا: در شرایط گشتاورهای بالا، احتمال لغزش و هرزگردی در گیربکس دوکلاچه خشک وجود دارد.
منظور از کلاچ تر چیست؟
عملکرد گیربکس دوکلاچه تر یا خشک به این صورت است که در نوع تر، صفحات کلاچ معمولاً در مایع روغنی غوطه ور هستند و به عنوان یک روانکننده عمل میکنند. در کلاچ های مرطوب، روغن برای فراهم کردن عملکردی نرم تر به کار می رود.
جهت کسب اطلاعات بیشتر و خرید انواع روغن گیربکس اتوماتیک کلیک کنید
مزایای کلاچ تر
- بهبود کارایی خودرو: به کارگیری همزمان کلاچ های خشک و تر در گیربکس دوکلاچه تر، موجب ارتقاء عملکرد انتقال نیرو و افزایش کارایی خودرو میگردد. این ویژگی نقش قابل توجهی در بهبود توانایی شتابگیری و افزایش حداکثر سرعت خودرو ایفا میکند.
- تغییر دنده نرم: گیربکس دوکلاچه تر یا خشک در این نوع گیربکس با اتصال و قطع آرام و بدون ضربه، تجربه تغییر دنده را برای راننده ارتقا میدهند. این خصوصیت به تسریع و سهولت در تغییر دنده و ایجاد احساس رانندگی مطلوب کمک میکند.
- کنترل دقیق تر: گیربکس دوکلاچه تر به راننده اجازه میدهد که با دقت بیشتری میان دنده ها جابهجا شود. این کنترل دقیق در تنظیمات مختلف رانندگی، از جمله حالت های اقتصادی و اسپرت، امکانپذیر است.
- سرعت بالای تغییر دنده: استفاده از کلاچ های خشک و تر، به گیربکس دوکلاچه تر این قابلیت را میدهد که تغییر دنده ها با سرعت بیشتری انجام شود. این ویژگی به خصوص در شرایط رانندگی پویا و نیاز به تغییرات سریع، مزیت چشمگیری محسوب میشود.
- افزایش عمر مفید گیربکس: به کارگیری هر دو نوع کلاچ منجر به کاهش فشار و سایش در کلاچ ها میگردد که به تدریج موجب افزایش عمر مفید گیربکس میشود. این مزیت مهم در کاهش هزینه های نگهداری و تعمیرات خودرو تاثیرگذار است.
- انتقال قدرت بینقص: گیربکس دوکلاچه تر به عنوان یک سیستم هوشمند، توانایی بهبود انتقال قدرت به چرخ ها را دارد. این ویژگی باعث افزایش کارایی سواری و ارتقاء عملکرد در شرایط مختلف رانندگی میشود.
معایب کلاچ تر
گیربکس دوکلاچه تر دارای معایبی نیز است که باید از انها آگاهی داشته باشید. در ادامه به بررسی معایب این نوع کلاچ می پردازیم.
- هزینه های بالاتر برای تولید و نگهداری: به خاطر پیچیدگی های طراحی و نیاز به سیستم روغن کاری و پمپ، هزینه های تولید و نگهداری گیربکس دوکلاچه تر بیشتر از نوع خشک است.
- وزن بالاتر: به علت وجود سیستم روغن کاری و پمپ مربوطه، دوکلاچه تر نسبت به نوع خشک سنگین تر است.
- مصرف سوخت بیشتر: به خاطر اصطکاک کمتر و لزوم وجود پمپ روغن برای خنککاری، ممکن است مصرف سوخت در دوکلاچه تر نسبت به نوع خشک کمی افزایش یابد.
- عملکرد ضعیف در سرعت های پایین: در شرایط سرعت های کم و ترافیک سنگین، گیربکس دوکلاچه تر ممکن است عملکردی به نرمی گیربکس دوکلاچه خشک نداشته باشد.
سخن پایانی
از آنجا که روش تولید و مواد مورد استفاده برای ساخت کلاچ ممکن است تأثیر زیادی داشته باشد، معمولاً تعیین اینکه کدام کلاچ گیربکس دوکلاچه تر یا خشک برتر است، امکان پذیر نیست. در کلاچ های تر از روغن برای اطمینان از عملکرد روان تر استفاده میشود.
