با زمان تعویض روغن گیربکس ماشین اشنا هستید؟ وقتی حرف از نگهداری خودرو می شود، ذهن ها معمولا به سمت قلب تپنده ماشین، یعنی موتور و روغن پرقدرتش می رود، اما حقیقتی است که نباید ازش غافل شد.
در کنار روغن موتور، مایع حیاتی دیگری هم در خودرو جریان دارد که نقش کلیدی در سلامت و کارایی سیستم انتقال قدرت ایفا می کند؛ روغن گیربکس ماشین که به ان واسکازین هم می گویند. این سیال شگفت انگیز، درست مثل روغن موتور، نیازمند توجه و تعویض روغن گیربکس ماشین در زمان مناسب بوده تا از بروز مشکلات جدی و پرهزینه جلوگیری گردد.
جهت کسب اطلاعات بیشتر و خرید انواع روغن گیربکس اتوماتیک با کیفیت کلیک کنید
چرا تعویض روغن گیربکس ماشین یک اولویت است؟
اغلب رانندگان، اهمیت فوق العاده ای به تعویض روغن موتور می دهند، اما ناخواسته از روغن گیربکس غافل می گردند. این بی توجهی ریشه در عدم آگاهی از وظایف چندگانه این مایع حیاتی دارد. روغن گیربکس، فراتر از یک روان کنندده ساده عمل کرده و مجموعه وظایف زیر را به نحو احسن انجام می دهد.
محافظت در برابر سایش
قطعات داخلی گیربکس، مثل چرخ دنده ها و بلبرینگ ها، در کسری از ثانیه با هم در تماس هستند. روغن، یک لایه محافظتی فوق العاده نازک، اما قوی بین این قطعات به وجود می آورد و از فرسایش و خوردگی زودرس اون ها جلوگیری می نماید. این یعنی عمر بیشتر و کارایی بهتر!
خنک کننده حرفه ای گیربکس
فکر کنید قطعات فلزی داخل گیربکس با سرعت نور می چرخند و با یکدیگر اصطکاک دارند. در این شرایط روغن گیربکس وارد عمل شده و این گرما را جذب و به بیرون از محفظه گیربکس منتقل می کند. اینطوری دمای سیستم همیشه در محدوده امن و ایده آل باقی می ماند و قطعات نمی سوزند! اگر این روغن نباشد، عملا گیربکس مثل موتور داغ کرده از کار می افتد.
عدم ساییدگی قطعات
قطعات فلزی، موقع کارکرد طبیعی، کمی ساییده می شوند و ذرات فلزی خیلی ریز تولید می کنند. این ذرات مثل آشغال های ریز هستند که اگر در سیستم بچرخند، به اجزای حساس گیربکس آسیب جدی می زنند.
اما نگران نباشید. روغن گیربکس مانند جاروبرقی، ذرات را در خود حل کرده و نگه می دارد تا هنگام تعویض روغن گیربکس ماشین، همه این ذرات را با هم دور بریزیم.
پیامدهای جدی عدم تعویض روغن گیربکس ماشین
روغن گیربکس مثل خون در رگ های ماشین است. وقتی این خون کثیف شود و خاصیتش را از دست دهد، دیگر وظایفش را درست انجام نمی دهد. روغن گیربکس نیز به همین شکل می باشد! اگر به موقع عوضش نکنید، کم کم مواد افزودنی که به آن اضافه کردید تجزیه شده و غلظتش نیز بهم می ریزد.
افزایش چشمگیر سایش قطعات
اولین قربانی ها چرخ دنده ها، کلاچ ها و حتی اجزای برقی گیربکس هستند. این روغن نامناسب باعث می گردد این قطعات مظلوم، زودتر از موعد دچار سایش شده و هزینه های تعمیراتی سنگینی را روی دستتان بگذارند.
افزایش دمای غیرعادی گیربک
اگر یادتان باشد، گفتیم ک روغن مثل خنک کننده عمل می کند، وقتی روغن پیر و آلوده گردد، این توانایی خنک کنندگی اش را از دست می دهد. نتیجه؟ دمای گیربکس سر به فلک کشیده و به همه اجزای داخلی آسیب جدی می زند.
افت فشار روغن (در مدل های اتوماتیک)
اگر ماشینتان اتوماتیک است، افت فشار روغن فاجعه به حساب می آید! این یعنی اختلال رد تعویض دنده، ضربه های ناگهانی موقع عوض شدن دنده و ایجاد حس لغزش که شبیه به رانندگی در یخ می باشد. بنابراین هر چه زودتر به فکر تعویض روغن گیربکس ماشین باشید.
خرابی نهایی گیربکس
اگر خیلی بی توجه باشید، این روند به جایی می رسد که گیربکستان کاملا می سوزد! آن وقت دیگر فقط تعویض روغن نیست که باید انجام دهید، بلکه باید گیربکس کامل را تعمیر یا حتی عوض کنید که هزینه اش سرسام آور خواهد بود؛ بنابراین قبل از اینکه به اینجا برسد، باید یک فکری بکنید.
بیشتر بخوانید
چگونه بفهمیم وقت تعویض روغن گیربکس ماشین فرا رسیده است؟
خبر خوب اینجاست که ماشین شما قبل از اینکه کاملا از کار بیفتد، یک سری علائم هشداردهنده نشان می دهد که در ادامه به بررسی این علائم می پردازیم؛
تغییر ظاهر و بوی روغن
روغن سالم گیربکس (مخصوصا در اتوماتیک ها) رنگ شفاف و معمولا قرمز رنگی دارد. گیربکس دستی ها کمی کهربایی روشن تر می باشد، اما اگر دیدید روغنتان سیاه، قهوه ای تیره شده یا بوی سوختگی می دهد، یعنی زمان تعویض روغن گیربکس ماشین رسیده است.
لرزش یا ضربه هنگام تعویض دنده
اگر موقع عوض کردن دنده، چه دستی چه اتوماتیک، احساس می کنید ماشین می لرزد، تقه می زند یا ضربه غیرعادی حس می کنید، یعنی روغن ان روان کننده سابق نیست و فشار هیدرولیکی لازم برای تعویض دنده نرم را ندارد.
شنیدن صداهای عجیب (مثل زوزه یا خرخر):
هر صدای اضافه، مثل زوزه، خرخر یا هر صدای دیگری که نباید از گیربکس شنیده شود، مخصوصا وقتی در دنده خلاص هستید یا حرکت می کنید، نشانه این بوده که روغن به خوبی کارش را انجام نمی دهد و قطعات به جون هم افتاده اند.
تأخیر در حرکت یا احساس گاز هرز
در ماشین های اتوماتیک، اگر حس کردید پدال گاز را فشار می دهید، ولی ماشین لحظه ای مکث و بعد حرکت کرده یا دور موتور بالا رفته، ولی سرعت انطور که باید زیاد نمی گردد (حس گاز هرز)، سطح یا کیفیت روغن پایین امده و کلاچ ها درست درگیر نمی شوند, بنابراین به دنبال تعویض روغن گیربکس ماشین باشید.
روشن شدن چراغ چک گیربکس
اگر چراغ هشدار دمای گیربکس ATF TEMPروی صفحه کیلومتر روشن شد، دیگر جای هیچ شک و شبهه ای نیست! فورا ماشین را متوقف کنید و به فکر دنبال راه حل بگردید.
سخن پایانی
رسیدگی به موقع به تعویض روغن گیربکس ماشین، کاری ساده، ولی خیلی هوشمندانه ای است که جلوی هزینه های سرسام آور تعمیرات را می گیرد. اگر علائم هشداردهنده را بشناسید، به توصیه های شرکت سازنده دقت و از روغن مناسب استفاده کنید، گیربکس ماشینتان مثل یک ساعت دقیق و بی صدا کار خواهد کرد و سال ها همراه خوبتان می باشد.
