علت خلاص نشدن دنده ماشین چیست؟

با مراجعه به یک مرکز تخصصی مثل؛ آدینه اویل، منشاء دقیق علت خلاص نشدن دنده ماشین، را پیدا کنید. خلاص نشدن یا گیر کردن دنده خودرو، یکی از علائم هشداردهنده ی جدی در سیستم انتقال قدرت محسوب می شود، که علاوه بر مختل کردن کیفیت رانندگی، در ...

با مراجعه به یک مرکز تخصصی مثل؛ آدینه اویل، منشاء دقیق علت خلاص نشدن دنده ماشین، را پیدا کنید. خلاص نشدن یا گیر کردن دنده خودرو، یکی از علائم هشداردهنده ی جدی در سیستم انتقال قدرت محسوب می شود، که علاوه بر مختل کردن کیفیت رانندگی، در صورت بی توجهی، آسیب های گسترده و پرهزینه ای برای گیربکس به همراه دارد.

این عارضه در خودرو های دنده ای اغلب ناشی از؛ فرسودگی دیسک و صفحه ی کلاچ، کاهش فشار هیدرولیک یا خرابی دوشاخ کلاچ است. درحالیکه در نمونه های اتوماتیک، معمول به افت کیفیت روغن گیربکس، نقص در شیر های برقی یا اختلال در ارتباط سنسور ها با واحد کنترل الکترونیکی (ECU) بازمی گردد.

در مقاله ی پیش رو این مشکل را از جهات مختلف بررسی می کنیم، مقاله ی ما را از دست ندهید.

10 مورد علت خلاص نشدن دنده ماشین

علت خلاص نشدن دنده ماشین، متعدد و مختلف است. خلاص نشدن دنده، در واقع ناتوانی سیستم انتقال قدرت در جداکردن چرخ دنده های گیربکس از محور خروجی موتور است. این پدیده زمانی رخ می دهد، که فرایند جدایش کلاچ یا تغییر موقعیت کشویی های دنده به هر دلیلی با اختلال مواجه شود.

آنچه این عارضه را پیچیده می کند، گستردگی ریشه های آن است. از یک نقص ساده ی هیدرولیکی در روغن کاری گرفته تا خرابی های مکانیکی عمیق در دل گیربکس. در ادامه، مهم ترین عللی که متخصصان فنی با آن ها سر و کار دارند، به تفکیک تشریح می شود؛

1. کاهش شدید سطح یا افت کیفیت روغن گیربکس

کاهش شدید سطح یا افت کیفین روغن آن، اولین علت خلاص نشدن دنده ماشین است. این روان کننده، نقش خنک کننده و انتقال دهنده ی فشار هیدرولیک را نیز بر عهده دارد. وقتی سطح روغن به دلیل نشتی یا تبخیر کاهش می یابد یا زمانی که آلودگی های فلزی و رسوبات، ویسکوزیته ی آن را دگرگون می کنند، چرخ دنده ها دیگر به راحتی روی یکدیگر نمی لغزند.

در نتیجه، کشویی های دنده هنگام بازگشت به حالت خلاص، در جای خود قفل می شوند. این مشکل در گیربکس های اتوماتیک حادتر است.

جهت کسب اطلاعات بیشتر و خرید انواع روغن گیربکس اتوماتیک با کیفیت کلیک کنید

خرید روغن گیربکس اتوماتیک

2. فرسودگی یا تمام شدن دیسک و صفحه ی کلاچ:

علت خلاص نشدن دنده ماشین را جدی بگیرید. دیسک و صفحه ی کلاچ مانند؛ ترمز های خودرو، قطعاتی مصرفی هستند، که با هر بار فشردن پدال، اندکی سایش پیدا می کنند. وقتی این قطعات به پایان عمر خود می رسند، توانایی ارتباط میان موتور و گیربکس را بهطور کامل قطع می سازند. در این شرایط، حتی با گرفتن کامل کلاچ، مقداری نیرو همچنان به گیربکس منتقل می شود و چرخ دنده ها تحت بار باقی می مانند.

3. خرابی یا خشکی دو شاخ کلاچ (اهرم کلاچ)

دوشاخ کلاچ، پل ارتباطی میان پدال کلاچ و دیسک فشار است. این قطعه در اثر گذشت زمان و گرمای شدید ناشی از؛ اصطکاک، دچار زنگ زدگی، خشکی مفصل یا حتی ترک خوردگی می شود.

وقتی دوشاخ به درستی حرکت نکند، فشار کافی برای جداکردن کامل صفحه از دیسک تامین نمی شود و انتقال قدرت به طور کامل قطع از بین نمی رود. این وضعیت، علاوه بر خلاص نشدن دنده، با صداهای تق تق یا احساس سفتی غیر عادی در پدال کلاچ همراه است.

4. خرابی چرخ دنده ها و کشویی های داخل گیربکس

علت خلاص نشدن دنده ماشین را از کارشناسان متخصص جویا شوید. درون هر گیربکس، مجموعه ای از چرخ دنده های مارپیچ و کشویی های برنجی وجود دارند، که با حرکت روی محور، دنده های مختلف را درگیر یا جدا می کنند.

استفاده ی طولانی مدت، رانندگی نامناسب یا فشار ناگهانی روی دنده ها پیش زمینه ای برای بروز سایش، لب پر شدن یا تغییر فرم این قطعات است. زمانی که سطح دندانه ها ناصاف یا کشویی ها تاب دار شوند، فرایند بازگشت به حالت خلاص با گیرایی و اصطکاک اضافی همراه می گردد.

5. اختلال در کابل یا اتصالات انتقال دنده (شفت گل میخ)

علت خلاص نشدن دنده ماشین مربوط به اختلال در کابل یا اتصالات انتقال دنده است. در بسیاری از خودرو های دنده ای، حرکت اهرم دنده از طریق یک کابل یا میله ی فلزی (شفت گل میخ) به گیربکس منتقل می شود. این کابل در اثر خمشدگی، پارگی رشته های داخلی یا حتی جا به جایی پایه های نگهدارنده، دچار لغزش یا کاهش دقت حرکت می شود.

در این موقعیت، اگرچه راننده اهرم را به موقعیت خلاص هدایت می کند، اما کشویی دنده در آن سوی کابل، فرمان را به درستی دریافت نمی کند و چرخ دنده همچنان درگیر باقی می ماند.

6. نقص در شیر برقی اینترلاک (فقط گیربکس های اتوماتیک)

علت خلاص نشدن دنده ماشین، عامل اصلی ناهماهنگی و مشکل مکانیکی است. شیر برقی اینترلاک، یک قطعه ی ایمنی در گیربکس های اتوماتیک است، که از خروج ناخواسته ی دنده از حالت پارک (P) جلوگیری می کند. عملکرد این ابزار به سیگنال پدال ترمز وابسته می باشد.

اگر این شیر برقی به دلیل فرسودگی سیم پیچ، ورود آلودگی یا نقص در مدار کنترل، نتواند به موقع باز شود، اهرم دنده در جای خود قفل می ماند و راننده قادر به خلاص کردن دنده یا تعویض آن نخواهد بود.

7. خرابی سنسور سرعت یا سنسور موقعیت دنده (در گیربکسهای اتوماتیک)

تشخیص علت خلاص نشدن دنده ماشین نیازمند مهارت و دانش بالا است. جعبه دنده های جدید برای تشخیص لحظه ی مناسب تعویض دنده، به اطلاعاتی مانند؛ سرعت خودرو، دور موتور و موقعیت دریچه ی گاز نیاز دارند. سنسور سرعت خروجی گیربکس و سنسور موقعیت اهرم دنده، این داده ها را به واحد کنترل الکترونیکی (ECU) ارسال می کنند.

هر گاه یکی از این سنسور ها دچار قطعی، نویز یا خطای کالیبراسیون شود، ECU نمیتواند تشخیص دهد، که دنده در چه وضعیتی قرار دارد. برای جلوگیری از آسیب بیشتر، دستور قفل شدن گیربکس را صادر می کند و دنده از حالت درگیر خارج نمی شود.

8. افت ولتاژ یا تمام شدن باتری خودرو

افت ولتاژ شاید ساده ترین علت خلاص نشدن دنده ماشین باشد، اما بسیاری از رانندگان آن را نادیده می گیرند. در خودرو های اتوماتیک مدرن، اهرم تعویض دنده برای خارج شدن از حالت پارک، به برق باتری نیاز دارد، تا شیر برقی قفل را باز کند. وقتی باتری ضعیف یا خالی باشد، این شیر فعال نمی شود و دنده در حالت قفل باقی می ماند.

بیشتر بخوانید

راهنمای خرید روغن گیربکس تویوتا راوفور

9. گیر کردن مکانیکی در مجموعه ی اهرم دنده

مجموعه ی اهرم دنده که در کابین خودرو نصب شده شامل؛ تعدادی مفصل، بوشن و فنر است، که حرکت دستی راننده را به کابل یا میله ی انتقال می رساند. ورود گرد و غبار، خرده ریز های غذا یا حتی ریختن مایعات روی این مجموعه باعث چسبندگی مفاصل یا زنگ زدگی فنر بازگشت دهنده می گردد.

در این حالت، اهرم فیزیکی به موقعیت خلاص حرکت می کند، اما فنر بازگشتی قادر به برگرداندن آن به جای اصلی نیست و عملا دنده درگیر باقی می ماند.

10. خرابی در پمپ هیدرولیک یا فشار ساز (در گیربکس های اتوماتیک)

علت خلاص نشدن دنده ماشین را جدی بگیرید و برای رفع آن بکوشید. سیستم های اتوماتیک برای تعویض دنده از یک سیستم هیدرولیک پیچیده بهره می برند. پمپ روغن درون گیربکس، فشار لازم برای حرکت پیستون ها و بستن یا باز کردن بسته های کلاچ داخلی را تامین می کند.

اگر این پمپ دچار سایش، گرفتگی فیلتر یا کاهش فشار شود، عملگر های هیدرولیکی به اندازه ی کافی نیرو دریافت نکرده و از پس خارج کردن دنده ی درگیر ار حالت خلاص بر نمی آیند.

پیامد های بی توجهی به علت خلاص نشدن دنده ماشین

همانطور که در مطالب بالا خواندید، علت خلاص نشدن دنده ماشین به وضعیت ایمنی و سلامت این سیستم اشاره می کند. بسیاری از رانندگان، خلاص نشدن دنده را یک عارضه ی سطحی و موقتی می پندارند، که با چند بار فشار اضافه یا حرکت دادن اهرم، برطرف می شود.

این نگرش، یکی از رایج ترین اشتباهات در نگهداری از خودرو است، که هزینه های گزاف و حتی خطرات جانی را به دنبال دارد. از جمله پیامد های این بی توجهی، عبارتند از؛

تخریب کامل و غیرقابل جبران چرخ دنده های داخلی گیربکس
از بین رفتن دیسک و صفحه ی کلاچ در کوتاه ترین زمان ممکن
افزایش خطرناک دمای روغن و خرابی آببندیها (اورینگ ها)
آسیب به سیستم هیدرولیک و پمپ روغن (در گیربکس های اتوماتیک)
کاهش ناگهانی کنترل خودرو و افزایش خطر تصادف
استهلاک زود هنگام کل سیستم انتقال قدرت و کاهش چشمگیر عمر خودرو

سخن آخر

در مقاله ی بالا به بررسی علت خلاص نشدن دنده ماشین، پرداختیم. گیر کردن دنده، زنگ خطری است، که نباید نادیده گرفته شود. تشخیص به موقع و مراجعه به متخصصین شرکت آدینه اویل، شما را از هزینه های سرسام آور تعویض گیربکس نجات می دهد. به نشانه های اولیه مانند؛ سفتی اهرم یا صدای غیرعادی توجه کنید، تا خودرویتان سال ها همراه مطمئن تان باقی بماند.